Omschrijving
De Basiliek van Santa Maria in Provenzano is het heiligdom van de Madonna van Provenzano in Siena, en haar naam is verbonden met de Palio: elke 2 juli wordt de race ter ere van haar gelopen. Ze ontstond na het Concilie van Trente en is een maniëristische kerk, met een grote koepel en een gevel van travertijn.
Het hart van de kerk is het beeld van de Madonna van Provenzano, een vijftiende-eeuwse terracotta buste. Het staat hoog boven het hoogaltaar, omringd door een zilveren engelenglorie, met aan haar voeten de zilveren beelden van de heilige Catharina en de heilige Bernardinus.
Boven het altaar, in de apsis, zie je een rood fluwelen kleed met gouden borduursel en de wapens van paus Alexander VII, de laatste van de Sienese pausen. Aan weerszijden hangen er nog twee, geschonken door bisschoppen in 1683 en 1690.
Kijk ook omhoog naar de koepel: in de pendentieven zijn de vier beschermheiligen van Siena gefresceerd: Ansanus, Savinus, Victor en Crescentius. Daaronder draagt de vloer van veelkleurig marmer in het midden de wapens van de groothertogen Cosimo III en Marguerite Louise d'Orléans, omringd door die van de bisschopssteden van de oude Republiek Siena.
Onder de schilderijen van de zijaltaren hangt de Mis van de heilige Cerbonius van Rutilio Manetti, in het eerste altaar rechts. In het schip hangen ook twee vlaggen: een ervan werd op de Turken veroverd door de Sienese ridder Paolo Amerighi in de Slag bij Wenen in 1683.
Alles begint in 1552. Een Spaanse haakbusschutter schoot, misschien uit branie, op een terracotta Madonna die in de muur van een huis in de wijk was gemetseld. De armen sprongen in stukken, de buste bleef heel. Volgens de volkstraditie had de heilige Catharina van Siena het beeld daar geplaatst.
Het volk begon het te vereren om de belediging goed te maken, daarna om de wonderen die eraan werden toegeschreven en die in 1594 werden erkend, het «jaar van de wonderen». Met goedkeuring van paus Clemens VIII en de stedelijke autoriteiten besloot men er een heiligdom voor te bouwen: de fundamenten werden op 24 oktober 1595 gelegd.
Het ontwerp werd door groothertog Ferdinand I de' Medici toevertrouwd aan Damiano Schifardini, monnik van de kartuize van Florence, maar de werken werden geleid door Flaminio Del Turco. De kerk ging open in 1611 en op 23 oktober trok de Madonna in processie door alle straten van de stad het nieuwe heiligdom binnen.
Sinds 1656 staat de Madonna van Provenzano altijd op de drappellone waarom de contrade strijden. Op 1 juli wordt de drappellone hier in optocht heen gebracht, en op de avond van de Palio komt de winnende contrada hier haar Te Deum zingen om te bedanken.
Het hart van de kerk is het beeld van de Madonna van Provenzano, een vijftiende-eeuwse terracotta buste. Het staat hoog boven het hoogaltaar, omringd door een zilveren engelenglorie, met aan haar voeten de zilveren beelden van de heilige Catharina en de heilige Bernardinus.
Boven het altaar, in de apsis, zie je een rood fluwelen kleed met gouden borduursel en de wapens van paus Alexander VII, de laatste van de Sienese pausen. Aan weerszijden hangen er nog twee, geschonken door bisschoppen in 1683 en 1690.
Kijk ook omhoog naar de koepel: in de pendentieven zijn de vier beschermheiligen van Siena gefresceerd: Ansanus, Savinus, Victor en Crescentius. Daaronder draagt de vloer van veelkleurig marmer in het midden de wapens van de groothertogen Cosimo III en Marguerite Louise d'Orléans, omringd door die van de bisschopssteden van de oude Republiek Siena.
Onder de schilderijen van de zijaltaren hangt de Mis van de heilige Cerbonius van Rutilio Manetti, in het eerste altaar rechts. In het schip hangen ook twee vlaggen: een ervan werd op de Turken veroverd door de Sienese ridder Paolo Amerighi in de Slag bij Wenen in 1683.
Alles begint in 1552. Een Spaanse haakbusschutter schoot, misschien uit branie, op een terracotta Madonna die in de muur van een huis in de wijk was gemetseld. De armen sprongen in stukken, de buste bleef heel. Volgens de volkstraditie had de heilige Catharina van Siena het beeld daar geplaatst.
Het volk begon het te vereren om de belediging goed te maken, daarna om de wonderen die eraan werden toegeschreven en die in 1594 werden erkend, het «jaar van de wonderen». Met goedkeuring van paus Clemens VIII en de stedelijke autoriteiten besloot men er een heiligdom voor te bouwen: de fundamenten werden op 24 oktober 1595 gelegd.
Het ontwerp werd door groothertog Ferdinand I de' Medici toevertrouwd aan Damiano Schifardini, monnik van de kartuize van Florence, maar de werken werden geleid door Flaminio Del Turco. De kerk ging open in 1611 en op 23 oktober trok de Madonna in processie door alle straten van de stad het nieuwe heiligdom binnen.
Sinds 1656 staat de Madonna van Provenzano altijd op de drappellone waarom de contrade strijden. Op 1 juli wordt de drappellone hier in optocht heen gebracht, en op de avond van de Palio komt de winnende contrada hier haar Te Deum zingen om te bedanken.